Nội dung chính
Greenland không phải là bất động sản thông thường; việc định giá nó đòi hỏi cân nhắc kinh tế, môi trường và quyền lợi của người dân bản địa.
Chuẩn tham chiếu và bối cảnh lịch sử
Theo các chuyên gia, không có thị trường công khai cho việc mua bán quốc gia hay lãnh thổ, vì vậy không tồn tại khung chuẩn duy nhất để định giá Greenland. Những nỗ lực tìm kiếm các mốc lịch sử – như đề nghị của Mỹ năm 1946 trả 100 triệu USD (khoảng 1,6 tỷ USD tính theo giá hiện nay) – chỉ mang tính tham khảo hạn chế vì nền kinh tế toàn cầu đã thay đổi đáng kể trong tám thập kỷ.
Giao dịch lịch sử mua Louisiana (15 triệu USD, 1803) và Alaska (7,2 triệu USD, 1867) cũng không cung cấp mô hình định giá hiện đại, khi các bên bán (Pháp, Nga) chủ động đưa ra quyết định thương vụ.
Đánh giá kinh tế hiện tại của Greenland
GDP của Greenland, chủ yếu dựa vào ngành đánh bắt cá, đạt khoảng 3,6 tỷ USD vào năm 2023. Tuy nhiên, con số này chưa phản ánh đầy đủ tiềm năng tài nguyên và phụ thuộc lớn vào trợ cấp từ Đan Mạch – chiếm khoảng 50 % ngân sách địa phương.
Việc lựa chọn hệ số nhân hay phương pháp định giá dựa trên GDP vẫn là một câu hỏi mở, vì không có tiêu chuẩn nào áp dụng cho một “doanh nghiệp” có quy mô và cấu trúc như một quốc gia.
Giá trị tài nguyên và rủi ro môi trường
Các nghiên cứu địa chất cho thấy Greenland chứa hơn 100 tỷ USD tiềm năng khoáng sản và năng lượng, với 25 trong số 34 loại khoáng sản “nguyên liệu thô quan trọng” của EU hiện diện trên đảo.
Tuy nhiên, khai thác dầu mỏ và khí đốt bị cấm vì lý do môi trường, còn ngành khai khoáng phải đối mặt với quy trình hành chính phức tạp và sự phản đối mạnh mẽ của người Inuit.
Yếu tố văn hoá, chính trị và pháp lý
Tiến sĩ Andreas Osthagen, Giám đốc Nghiên cứu Chính trị Bắc Cực tại Viện Fridtjof Nansen, nhấn mạnh rằng “cộng thêm các yếu tố vô hình như văn hoá và lịch sử của người bản địa, không thể đưa ra một con số định giá chính xác”.
Greenland là một khu vực tự trị, người Inuit khẳng định quyền sở hữu truyền thống, khiến bất kỳ thỏa thuận nào cũng phải tính đến quyền lợi dân tộc và các cam kết quốc tế.
Kết luận: Vì sao việc mua Greenland khó thực hiện
Mặc dù Mỹ có thể đưa ra các “kịch bản” áp lực để đạt được mục tiêu địa chiến lược, nhưng không có khung chuẩn để định giá, đồng thời các rào cản môi trường, pháp lý và văn hoá khiến giao dịch trở nên không khả thi. Các chuyên gia dự đoán, dù có cuộc họp giữa Ngoại trưởng Marco Rubio và lãnh đạo Đan Mạch, việc mua Greenland vẫn sẽ gặp phản đối mạnh mẽ từ cả Đan Mạch và người Inuit.
