Nội dung chính
Việc Mỹ rút khỏi 66 tổ chức quốc tế sẽ làm thay đổi cục diện hợp tác đa phương toàn cầu.
Trong một bước đi gây tranh cãi, chính quyền Donald Trump đã ký sắc lệnh đình chỉ hỗ trợ của Hoa Kỳ đối với 66 tổ chức, cơ quan và ủy ban quốc tế, trong đó có hơn 30 cơ quan thuộc Liên Hợp Quốc. Động thái này phản ánh quan điểm “Mỹ trên hết” và hứa hẹn sẽ thu hẹp đáng kể phạm vi hợp tác đa phương.
Thu hẹp phạm vi hợp tác quốc tế
Bộ Ngoại giao Mỹ cho rằng nhiều thể chế “trùng lặp, kém hiệu quả, và bị chi phối bởi các nhóm lợi ích ngược lại với lợi ích quốc gia”. Theo đó, Mỹ sẽ chỉ duy trì tài trợ cho những tổ chức phù hợp với chương trình nghị sự của Trump, đồng thời rút khỏi các cơ quan mà họ cho là không mang lại lợi ích trực tiếp.
Đây không phải là lần đầu tiên Washington giảm cam kết. Trước đó, Mỹ đã ngừng tài trợ cho WHO, UNRWA, Hội đồng Nhân quyền Liên Hợp Quốc và UNESCO – một chuỗi quyết định được mô tả là “chọn lọc từng phần”.
Những tác động dự kiến
- Giảm nguồn tài trợ cho Liên Hợp Quốc: Mỹ, với tỷ lệ đóng góp 22% ngân sách thường xuyên, hiện chưa thanh toán khoản 1,5 tỷ USD cho năm tài chính trước.
- Rủi ro cho các chương trình xã hội: UN Women, Quỹ Dân số Liên Hợp Quốc và các cơ quan về lao động, di cư, năng lượng sẽ mất nguồn ngân sách quan trọng.
- Ảnh hưởng tới nỗ lực khí hậu: Rút khỏi Công ước Khung của Liên Hợp Quốc về Biến đổi Khí hậu và Ban Liên chính phủ về Biến đổi Khí hậu làm suy giảm vai trò lãnh đạo của Mỹ trong các hiệp định như Paris.
- Hậu quả kinh tế: Các doanh nghiệp Mỹ có thể mất lợi thế cạnh tranh khi các nước khác nắm bắt cơ hội trong nền kinh tế năng lượng sạch.
- Giảm sức ảnh hưởng chính trị: Các nhà phân tích cho rằng việc rút lui có thể làm suy giảm vị thế của Washington trong các vấn đề toàn cầu như chống khủng bố và y tế công cộng.
Ông Daniel Forti, Trưởng bộ phận phụ trách Liên Hợp Quốc tại International Crisis Group, nhấn mạnh: “Chúng ta đang chứng kiến một cách tiếp cận đa phương ‘theo cách của tôi hoặc không có gì’”.
Bà Gina McCarthy, cựu Cố vấn Khí hậu Nhà Trắng, cảnh báo: “Mỹ là quốc gia duy nhất không tham gia Công ước Khung, đồng thời bỏ đi hàng chục năm vai trò lãnh đạo trong vấn đề khí hậu.”
Trong khi một số quan chức Mỹ vẫn tin rằng việc tập trung nguồn lực vào các sáng kiến tiêu chuẩn quốc tế sẽ tăng cường ảnh hưởng của Washington, cộng đồng quốc tế lo ngại rằng sự rút lui đồng loạt này sẽ làm suy giảm khả năng phối hợp giải quyết các thách thức toàn cầu.
Liên quan: tài chính cho Liên Hợp Quốc và tác động kinh tế toàn cầu.
