Nội dung chính
Thị trường vốn Việt Nam đang mở ra cơ hội huy động vốn chi phí thấp thông qua chứng chỉ quỹ mở và dịch vụ quản lý tài sản. Trong bối cảnh chứng khoán và trái phiếu vẫn tiềm ẩn rủi ro, các kênh đầu tư gián tiếp như quỹ mở và wealth management đang dần trở thành lựa chọn hợp lý cho nhà đầu tư cá nhân và doanh nghiệp.
1. Thực trạng đầu tư tài chính tại Việt Nam
Nhà đầu tư cá nhân N.H. Tùng (Hà Nội) dành khoảng 5 triệu đồng mỗi tháng cho chứng chỉ quỹ mở trong gần 2 năm, sau khi trải qua giai đoạn thua lỗ khi tự mua cổ phiếu. Ông cho rằng thiếu thời gian theo dõi thị trường và kiến thức chuyên môn là nguyên nhân chính khiến nhà đầu tư nhỏ lẻ thường bị thua lỗ.
Theo bà Lương Thị Mỹ Hạnh, Giám đốc Quản lý tài sản tại Dragon Capital Việt Nam, tổng quy mô các quỹ đầu tư chưa tới 1% GDP (khoảng 30 tỷ USD) và chỉ có khoảng 1 triệu người tham gia. So với Ấn Độ hay Thái Lan, con số này còn khiêm tốn, mặc dù mức tiết kiệm của người Việt không hề thấp.
Nguyên nhân tiềm năng chưa được khai thác
- Thiếu niềm tin vào công ty chứng khoán và quản lý quỹ.
- Ưu tiên đầu tư trực tiếp vì kỳ vọng “high‑risk, high‑return”.
- Hành vi mua cổ phiếu dựa trên tin đồn, nhóm mạng xã hội, dẫn đến rủi ro cao.
2. Khoảng trống trong dịch vụ quản lý tài sản
Theo TVAM, thị trường quản lý gia sản dự kiến đạt 110‑130 tỷ USD vào năm 2027, nhưng vẫn còn nhiều khoảng trống. Hai kênh hiện có – Private Banking (dành cho giới tinh hoa) và fintech (phục vụ khách hàng trẻ) – chưa đáp ứng nhu cầu của tầng lớp trung lưu và khá giả.
Khảo sát TVAM cho thấy 94% nhà đầu tư có thu nhập 0,5‑1 tỷ đồng/năm ưu tiên gửi tiết kiệm, tiếp theo là vàng (64%) và bất động sản (55%). Đối với thu nhập trên 1 tỷ đồng/năm, tỷ lệ ưu tiên gửi tiết kiệm tăng lên 97%.
Những rào cản cản trở phát triển
- Thiếu niềm tin vào tổ chức tài chính.
- Sản phẩm và giải pháp còn hạn chế.
- Tư vấn chưa đủ chuyên môn và công nghệ hỗ trợ.
- Chưa có nền tảng số tích hợp để theo dõi tài khoản thời gian thực.
3. Giải pháp huy động vốn chi phí thấp
McKinsey dự báo tài sản tài chính cá nhân (PFA) của Việt Nam sẽ đạt 600 tỷ USD vào năm 2027 – tốc độ tăng nhanh hơn các nước ASEAN. Điều này tạo cơ hội lớn cho các định chế tài chính huy động vốn nhàn rỗi và chuyển sang cung cấp vốn cho doanh nghiệp trong giai đoạn 2026‑2030.
Để hiện thực hoá tiềm năng này, bà Lương Thị Mỹ Hạnh đề xuất một số bước:
- Rà soát và ưu đãi thuế cho các khoản đầu tư dài hạn, tương tự Thái Lan, Ấn Độ, Đài Loan.
- Mở rộng quyền phân phối chứng chỉ quỹ cho ngân hàng, giúp người dân tiếp cận dễ dàng hơn.
- Điều chỉnh khung pháp lý cho quỹ hưu trí, cho phép đa dạng hoá danh mục đầu tư thay vì chỉ tập trung vào trái phiếu nhà nước.
- Phát triển nền tảng tư vấn tích hợp AI, Data Science và đội ngũ chuyên gia để cung cấp dịch vụ quản lý tài sản đơn giản, đa kênh (online & offline).
- Triển khai chương trình giáo dục tài chính quốc gia, bắt đầu từ tiểu học, nhằm nâng cao nhận thức và kỹ năng đầu tư.
Những biện pháp trên không chỉ giúp giảm chi phí huy động vốn cho doanh nghiệp mà còn tạo môi trường đầu tư bền vững, nâng cao mức độ tin cậy và phát triển thị trường vốn Việt Nam.
Kết luận
Thị trường vốn Việt Nam đang đứng trước cơ hội chuyển đổi từ kênh đầu tư truyền thống sang các sản phẩm tài chính hiện đại như chứng chỉ quỹ mở và dịch vụ quản lý tài sản. Khi các rào cản pháp lý, thuế và công nghệ được gỡ bỏ, nhà đầu tư sẽ có thêm lựa chọn an toàn, chi phí thấp, đồng thời doanh nghiệp sẽ tiếp cận nguồn vốn ổn định để thúc đẩy tăng trưởng.
Bạn có nghĩ rằng việc mở rộng chứng chỉ quỹ sẽ thay đổi cách đầu tư của người Việt? Hãy chia sẻ quan điểm của mình và theo dõi các bài viết tiếp theo để nắm bắt xu hướng thị trường.
